Wiele osób wciąż ma w tej sprawie duże wątpliwości. I nic dziwnego, bo w mediach co jakiś czas pojawiają się informacje, że nie należy pić herbaty z cytryną, gdyż zawiera szkodliwy dla zdrowia cytrynian glinu. Jak jest naprawdę?

herbata z cytrynaFot. PixabayZ pomocą w rozstrzygnięciu tej kwestii przychodzi doświadczony toksykolog, dr hab. Paweł Struciński, który od ponad 25 lat pracuje w Zakładzie Toksykologii i Oceny Ryzyka Zdrowotnego Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego-Państwowego Zakładu Higieny (NIZP-PZH).

Cytrynian glinu – co to jest?

Toksykolog przyznaje, że herbata zawiera pewną ilość glinu, a herbata z cytryną także pewną ilość cytrynianu glinu – dobrze rozpuszczalnego w wodzie i najlepiej przyswajalnego ze znanych związków glinu. I choć poziom przyswajalności cytrynianu glinu jest wielokrotnie większy niż związków glinu nierozpuszczalnych w wodzie, to jednak wynosi on zaledwie kilka procent. Warto wiedzieć, że glin wchłonięty z przewodu pokarmowego do krwi jest wydalany głównie przez nerki, przede wszystkim właśnie jako cytrynian, a niezbędny do wytworzenia tego związku kwas cytrynowy powstaje w organizmie jako produkt przemian metabolicznych. Organizm usuwa glin, bo ten pierwiastek nie jest niezbędny do jego prawidłowego funkcjonowania.

– Niestety, na temat glinu w żywności narosło w ostatnich latach wiele mitów. Jeden z najbardziej rozpowszechnionych głosi, że nie powinno się pić herbaty z cytryną, bo tworzy się w niej cytrynian glinu, który jest toksyczny dla organizmu człowieka, zwłaszcza dla mózgu. Choć przyznać trzeba, że jest w tym micie niewielkie ziarnko prawdy, to jednak generalnie straszenie ludzi piciem herbaty z cytryną to naprawdę gruba przesada – mówi dr hab. Paweł Struciński.

Ekspert zapewnia, że w świetle aktualnego stanu wiedzy naukowej picie herbaty z cytryną nie stwarza żadnego istotnego ryzyka dla zdrowia, pomimo iż w środowisku kwaśnym faktycznie niewielka część nierozpuszczalnych związków glinu zawartych w herbacie przekształca się w cytrynian glinu.

Glin zawiera nie tylko herbata

– Nie należy bać się picia herbaty czy nawet herbaty z cytryną, zwłaszcza, gdy nie pije się jej zbyt dużo. Nie należy też bać się przedawkowania glinu w diecie. Żadna poważna instytucja naukowa ani urząd odpowiedzialny za bezpieczeństwo żywności nie stwierdził do tej pory takiego problemu. Zdrowotne właściwości herbaty z pewnością są o wiele większe niż potencjalne zagrożenie zawartym w niej glinem – uspokaja dr hab. Paweł Struciński.

Ekspert podkreśla, że glin jest pierwiastkiem wszechobecnym w środowisku, a więc i w żywności.

– Glin zawarty jest w wielu produktach spożywczych, np. w herbacie, kakao czy kawie, co wynika z faktu, że pierwiastek ten powszechnie występuje w glebie, skąd przechodzi do roślin uprawnych. Najbogatszym źródłem glinu wśród powszechnie spożywanych pokarmów są jednak nie wspomniane wcześniej popularne używki, ale jedzone przez nas codziennie produkty zbożowe i różne warzywa – informuje toksykolog.

Co to jest glin?

To pierwiastek chemiczny o symbolu Al i liczbie atomowej 13, przybierający postać lekkiego, srebrzystobiałego metalu. Zwyczajowo nazwy „glin” używa się w odniesieniu do pierwiastka chemicznego i jego związków, a nazwy „aluminium” – gdy mowa o metalu użytkowym, z którego wytarza się m.in. garnki lub folię aluminiową.

Glin jest trzecim najpowszechniej występującym w skorupie ziemskiej pierwiastkiem, a jego zawartość w glebie może nawet przekraczać 100 g/kg. Jego związki znajdują się w składzie niektórych kosmetyków i leków, są również wykorzystywane jako substancje dodatkowe do żywności.

Jak pić herbatę z cytryną, żeby nie była szkodliwa dla zdrowia? 

Dobrą wiadomością dla fanów herbaty z cytryną jest to, że istnieją sposoby na to, aby zminimalizować ilość łatwo przyswajalnego cytrynianu glinu spożywanego z tym naparem.

dziewczyna pije herbate z cytrynaFot. Zdrowie PAP

– W tym celu warto zainwestować w dobrej jakości herbatę, bo z badań wiadomo, że najtańsza herbata, robiona ze starych liści, w których glin kumulował się przez dłuższy czas, zawiera najwięcej tego pierwiastka: nawet ponad 3000 mg na kilogram suszu. Chociaż informacja ta może budzić niepokój, to jednak trzeba pamiętać, że w procesie parzenia herbaty z liści uwalnia się do naparu jedynie ułamek procenta zawartego w nich glinu – jego poziom w naparze osiąga wartość do kilku miligramów na litr – precyzuje Paweł Struciński.

Ekspert podpowiada też miłośnikom herbaty z cytryną, że najlepszym sposobem ograniczenia ilości cytrynianu glinu w naparze jest dodawanie cytryny lub soku z cytryny dopiero po zaparzeniu herbaty, czyli po wyrzuceniu z niej fusów czy też torebki zawierającej herbatę.

– Dzięki temu unikniemy przekształcania nierozpuszczalnych w wodzie związków glinu zawartych w suszu w biodostępny cytrynian glinu. Przy okazji warto dodać, że nawet gdy ktoś pije herbatę bez cytryny, to i tak do jego żołądka trafia niewielka ilość związków glinu z tego naparu. A ponieważ w żołądku panuje środowisko kwaśne (z powodu obecności kwasu solnego), to ze związków glinu powstaje tam chlorek glinu, a więc inny jego związek rozpuszczalny w wodzie, chociaż mniej przyswajalny niż cytrynian - mówi toksykolog.

Jaka ilość glinu może nam zaszkodzić?

Ekspert potwierdza, że glin spożywany w nadmiarze może nam zaszkodzić, podobnie jak np. nadmiar zwykłej soli kuchennej – a konkretnie zawartego w niej sodu. Ale raz jeszcze uspokaja, że w praktyce dzieje się tak dość rzadko. Z reguły problem ten dotyczy tylko osób zawodowo narażonych na kontakt z glinem.

– W 2008 roku Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) wyznaczył bezpieczną dla zdrowia dawkę tego pierwiastka, jaką można przyjąć z pożywieniem w ciągu jednego tygodnia. Określono ją na poziomie 1 mg na kilogram masy ciała. Szacowanie narażenia na glin obecny w diecie Europejczyków wykazało, że w niektórych populacjach pobranie tego pierwiastka z pokarmem jest nieco większe od wyznaczonej toksykologicznej wartości odniesienia. Nie zaobserwowano jednak w związku z tym żadnych negatywnych skutków zdrowotnych – podaje specjalista.

Według dr. Strucińskiego, wspomnianą wartość trzeba traktować jako przejaw polityki „dmuchania na zimne”, która jest standardowym podejściem stosowanym w toksykologii wobec większości potencjalnie groźnych dla zdrowia substancji.

– Już Paracelsus w XVI wieku zauważył, że wszystko jest trucizną i nic nie jest trucizną, tylko dawka czyni truciznę – przypomina toksykolog podkreślając, że dawki glinu pobierane codziennie wraz z żywnością można uznać za niezagrażające naszemu zdrowiu. W naszej diecie jest naprawdę wiele znacznie bardziej niebezpiecznych z toksykologicznego punktu widzenia produktów spożywczych i używek, jak np. produkty z grilla, wyroby tytoniowe czy alkohol.

Na zakończenie przypomnijmy jednak, czym grozi nadmierna ekspozycja organizmu na glin. Podany w większej dawce – jednorazowo lub w dłuższym czasie – może wywołać efekty toksyczne, zwłaszcza w stosunku do ośrodkowego układu nerwowego. Część wchłoniętego glinu odkłada się w organizmie człowieka – głównie w kościach, ale także w płucach, w wyniku retencji glinu zawartego w pyle zawieszonym w powietrzu).

Wiktor Szczepaniak (Zdrowie PAP)

 


Biorą udział w konwersacji

Komentarze (23)

Ocena 0 z 5 na podstawie 0 głosów
COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Bardzo cenne informacje znajdą się w tym poście. Szczerze mówiąc, nie miałam pojęcia o tym.

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Dziękujemy!

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

No właśnie miałam też napisać, że pierwszy raz.spotykam się z takimi informacjami:) jestem w lekkim szoku

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Czyli intuicyjnie dobrze łączyłam herbatę z cytryną, dodając cytrusa dopiero po zaprzeniu herbaty i pozostawieniu płynu bez fusów.

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Intuicji trzeba słuchać. Ona niezwykle rzadko się myli

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Dzięki za artykuł. Powiedzmy, że byłam uświadomiona ale link podsyłam dalej.

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Dziękujemy!

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Dziękuję za te informacje. Ostatnio kilka razy spotkałam się z uwagą, że nie powinno się pić herbaty z cytryną. Teraz już wszystko jasne Pozdrawiam serdecznie

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Rzeczywiście to bardzo częsty mit.

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Bardzo ciekawy wpis. Już kiedyś ktoś zwrócił mi uwagę na temat picia herbaty z cytryną, ale nikt nie był w stanie mi wytłumaczyć o co chodzi. Wiem już jak przyrządzić herbatę , żeby było ok.Pozdrawiam

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Dzięki za ostrzeżenie i wyjasnienie calegoprocesu:).

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Zapraszamy do nas częściej

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Uwielbiam herbatę z cytryną i też słyszałam o tym, że nie powinno się stosować takich połączeń.Przyznaję jednak, że nie rozumiałam "dlaczego".

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Czyli od teraz "hulaj dusza, piekła nie ma"

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Ja też nie miałam pojęcia! Post bardzo ciekawy
Będę wpadać częściej

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Zapraszamy!

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Ale masz bogatą wiedzę na ten temat! Ja staram się pić zawsze dobrą, kupioną w herbaciarni herbatę

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Dobra herbata potrafi wziąć u nas w redakcji górę nad kawą. A to nie jest łatwe...

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Herbata herbacie nierówna... Ja lubię z cytryną ale tylko słodką hahaha dobrze, że uspokajasz

COM_KT_COMMENT_MINIMIZED_BY_MODERATOR

Fakt, herbata z cytryną bez cukru jest jakaś taka... wybrakowana

Nie ma tu jeszcze żadnych komentarzy
Pokaż więcej

Skomentuj

  1. Opublikuj komentarz jako gość.
COM_KT_RATE_THIS_POST:
Załączniki (0 / 2)
Udostępnij swoją lokalizację

SPECJALNOŚĆ ZAKŁADU

Medycyna wsłuchana w pacjenta
Medycyna wsłuchana w pacjenta
Maseczka z kwiatu paproci
Maseczka z kwiatu paproci
Happy food czyli przez żołądek do szczęścia
Happy food czyli przez żołądek do szczęścia
Cudowny eliksir z jabłek
Cudowny eliksir z jabłek
Black Friday to dopiero początek!
Black Friday to dopiero początek!
Rocznie zjadamy 2 kg chemii. NIK bije na alarm
Rocznie zjadamy 2 kg chemii. NIK bije na alarm
Jawa we śnie
Jawa we śnie
Uważnie przez życie
Uważnie przez życie
previous arrow
next arrow
Slider